Bulaşık süngerine dikkat! Tuvaletten 200 bin kat daha kirli...

Bulaşık süngerine dikkat! Tuvaletten 200 bin kat daha kirli...

Norveç'te yapılan bir araştırma, bulaşık süngerinde oluşan bakterilerin, dünya üzerinde yaşayan tüm insanlardan daha fazla olduğunu ortaya koydu. Araştırmaya göre bulaşık süngeri kullanım sonrası konutunuzdaki

Norveç yiyecek araştırma enstitüsü Nofima'da tahlilci olan Trond Møretrø, salmonella ve öbür bakterilerin süngerlerde bulaşık fırçalarına mukayeseyle daha iyi gelişip yaşamda kaldığını bunun gerçek sebebinin de süngerlerin asla kurumaması olduğunu söyledi. Başka Bir Deyişle bulaşık süngerleri, bulaşıklarınızı arınmak için seçenek olarak kullanılan fırçalardan çok daha fazla bakteri barındırıyor.

Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Meral Sönmezoğlu, gıdaların içinde bulunabilen Salmonella, Kampilobakter gibi bazı bakteri ve mantarların mutfak yüzeylerine, mutfak aletlerine, sünger, kesim tahtası gibi mutfak vasıta gereçlerine dağılıp buralarda artarak insanlarda hastalığa yol açabileceğini belirtiyor.

Sönmezoğlu, hijyenik bir mutfak için bulaşık bezlerinin ve süngerlerin haftada bir değişmesi gerektiğini söylüyor. Bu vakit içinde de olası olduğunca kuru yakalanmalı ve dezenfekte edilmeli diyor ve ilave ediyor: "Yalnızca mutfak tezgahının silinmesi veya yalnızca sünger ve bezlerin pakliği yeterli olmaz, besin hazırlanan tüm yüzeylerin de dezenfekte edilmesi gerekiyor."

Journal of Applied Microbiology'de online yayınlanan çalışmanın yazarı Møretrø, "Tek bir sünger, dünya üzerindeki insanlardan daha fazla rakamda bakteri barındırabilir ve bunlar insanı hasta edebilir. Pek çok bakteri hasarlı olmasa da, Salmonella gibi olanlar süngerlerden ellere, mutfak yüzeylerine ve mutfakta kullanılan öbür aletlere dağılabilir ve insanları hasta edebilir.” dedi. Zira süngerler nemlidir ve yemek artıklarını üzerinde biriktirerek bakterilerin süratli gelişmesine yol açar. Başka Bir Deyişle bir bulaşık süngeri muhtelif bakteri cinslerini barındırmak için müthiş bir civara sahip.

Analistlerin çalışma kapsamında en çok afalladığı şey; insanların bulaşık süngerlerini ne sıklıkla arındıklarının ehemmiyetli olmamasıydı.

Møretrø’a göre insanların bulaşık süngerlerini kullanma biçimi bakteri üremesi açısından pek ehemmiyetli değil. Şayet günlük olarak değiştirilmezse süngerlerde bakteri üremesini önlemek olanaksız.

Kullanılan süngerler ve fırçalar üzerine yapılan araştırma, aynı araştırma takımı tarafından geçen sene yayınlanan ve hasarlı bakterilerin süngerlerde fırçalara göre daha iyi yaşamda kaldığını bulan laboratuvar temelli bir araştırmaya katlanıyor.

MİKRODALGAYA KOYMAK, ÇAMAŞIR SUYUNA BASMAK ÇÖZÜM MÜ?

Bulaşık süngerine dikkat Tuvaletten 200 bin kat daha kirli...

Amerika Birleşik Devletleri'nde mutfak süngerlerini mikrodalgaya koymanın veya sıcak su içinde kaynatmanın "bakteri yükünün bir kısmını" eksiltebileceği düşünülüyor ancak bu temkinler tek başına yeterli değil. Bunun yerine süngerlerin sık sık değiştirilmesi nasihat ediliyor.

Sönmezoğlu, 2017 senesinde Nature Dergisi'nde yayınlanan başka bir çalışmanın neticelerini şu biçimde değerlendiriyor:

“Mutfaklardaki bulaşık süngerlerindeki mikroorganizmaların araştırıldığında bulunan netice yeni alınmış, kullanılmamış süngerlerde bakteri yükünün kullanıldıkça çoğaldığını göstermiş. Bu çoğalış süngerlerin hem delikli yapısı hem de su sürükleme kapasitesi sebebiyle kullanıldıkça içine su ve suyun içerisindeki bakterileri sürükleyebilmesinden kaynaklanıyor.

Çalışmada aralıklı olarak süngerlerin kültürleri yapılıp mikrobiyal yüklerine bakılmış. Bakteri yükünün kullanıldıkça çoğaldığı görülmüş. Ancak bu arada arınma kumpas ve arınma sıklığına göre de bakteri yükünün değiştiği görülmüş. Zira araştırmada kullanılan ve kültürü yapılan süngerlerin kimileri haftada bir arınılırken kimileri daha sık arınılmış. Kimileri mikrodalga fırına konulurken kimilerine de çamaşır suyu dökülmüş. 

Bulaşık süngerine dikkat Tuvaletten 200 bin kat daha kirli...

Ve bu süngerlere bakıldığında; en fazla çamaşır suyunun bakterileri eksilttiği gösterilmiş. Mikrodalga dezenfeksiyon yaptığı düşünülse dahi, beklenilenin tersine yeteri kadar mikrobiyal yükü eksiltmediği görülmüş. Bu da sünger yapısı sebebiyle açıklanmış. Bulaşık makinasında yıkanmaktan da çok etkilenmiyor.”

Sönmezoğlu, bu çalışmanın, süngerlerin ne kadar dezenfekte edilirse edilsin, en tesirli metotlar kullanılsa bile bakteri yükünün yeni alınmış bir sünger kadar eksiltmenin olası olmadığını ispatladığını söylüyor.

 

Mutfaklar tuvaletlerden daha çok bakteri bulunduruyor. Mutfakta tüm yüzeylere dağılan malzemeler yüzey paklik bezleri, bulaşık süngerleri gibi malzemelerin içerisinde çok yoğun bakteri olduğu gösterildiği için bu malzemelerin kumpaslı olarak dezenfekte edilip kuru olarak yakalanması ama her biçimde haftada bir değiştirilmesi gerekir.

Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Meral Sönmezoğlu

SÜNGERİNİZ TUVALETİNİZDEN 200 BİN KAT DAHA LEKELİ OLABİLİR

Mikrobiyoloji profesörü Hekim Michael Mosley Dr. Chuck Gerba, mutfak süngeriniz tuvaletinizden 200 bin kat daha lekeli olabilir" demişti. Süngerle temas dışkıyla temas kadar tehlikeli diyebilir miyiz? Bu sualimize Sönmezoğlu şöyle cevap veriyor:

“Mutfak süngerlerinin ve bezlerinin konuttaki en lekeli şeyler olduğu gösteren çalışmada bulaşık süngerlerinin ya da bezlerinin yüzde 75'inde coliform bakterisi tespit edilmişti. Gerba'nın araştırmaları vasati bir tuvalet klozetinde 6.5 santimetre karede 50 bakteri varken, bir süngerde santimetre karede 10 milyon bakteri ve bezlerde de bir milyon bakteri olduğunu ortaya koymuş. Başka Bir Deyişle mutfak süngeri tuvaletlerden 200 bin kat daha lekeli olabilir.”

Coliform bakteriler insan barsağında natürel olarak bulunan bakterilerdir ancak bu bakteriler direnç kazanıp gıdalara bulaştıklarında ağır hastalıklara neden olabilir. Bu bakterilerin bulunduğu öbür yerler;• Mutfak lavabosu yüzde 45• Mutfak tezgâhları yüzde 32• Kesme tahtaları yüzde 18Banyoda ise coliform bakterilerinin bulunduğu noktalar:• Yüzde 27 diş fırçası sapları• Yüzde 9 banyodaki kapı, dolap kolları

Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Meral Sönmezoğlu  

Yiyecek güvenliği mevzusunda Avrupa Birliği dayanaklı bir projenin parçası olan bu çalışmada, bulaşık süngerleri ve bulaşık fırçaları taşıdıkları bakteri yükleri bakımından karşılaştırıldı.

Araştırma kapsamında Portekiz'de yaşayan 20 bireyden mutfak süngeri ve Norveç'te yaşayanlardan 35 fırça ve 14 sünger toplandı.

Araştırma takımı tarafından 9,966 bireyle yapılan eskiki bir ankette, 10 Avrupa ülkesinin çoğunda mutfakları arınmak için bulaşık süngerlerinin daha yaygın olarak kullanıldığını ve fırçaların sadece Norveç ve Danimarka’da bulaşık yıkamak için baskın paklik malzemesi olduğu ortaya koyuldu.

Portekiz'den gelen 20 süngerden 19'u haftada 5-6 defa ya da daha sık kullanıldı. Norveç'te bir araya gelen bulaşık fırçalarından 32'si de haftada 5-6 defa veya daha fazla kullanıldı. Norveç'te bir araya gelen süngerler ise daha az kullanılmıştı.

Araştırma takımı tarafından 9,966 bireyle yapılan eskiki bir ankette, 10 Avrupa ülkesinin çoğunda mutfakları arınmak için bulaşık süngerlerinin daha yaygın olarak kullanıldığını ve fırçaların sadece Norveç ve Danimarka’da bulaşık yıkamak için baskın paklik malzemesi olduğu ortaya koyuldu.Portekiz'den gelen 20 süngerden 19'u haftada 5-6 defa ya da daha sık kullanıldı. Norveç'te bir araya gelen bulaşık fırçalarından 32'si de haftada 5-6 defa veya daha fazla kullanıldı. Norveç'te bir araya gelen süngerler ise daha az kullanılmıştı.

Araştırılan fırçalarda veya süngerlerde hastalığa neden olan bakteri bulunmadı. Bununla beraber, kullanılan mutfak fırçalarında genel bakteri seviyeleri süngerlere göre daha düşüktü.

Analistler, fırçalara ve süngerlere salmonella bakterisi ilave ettiğinde, gece süresince kurumaya vazgeçilen fırçalardaki salmonella rakamında ehemmiyetli ölçüde bir eksilme kaydoldu. Plastik poşette saklanan fırçalarda veya gizleme şartlarından bağımsız olarak kullanılan süngerlerde ise rastgele bir eksilme olmadı.

Sünger ve fırça kullananlar bunları ne kadar vakit kullandıklarını ve onları nasıl arındıklarını da paylaştılar. Suyla durulama, su ve sabun ile devireme, bulaşık cihazında devireme ya da çamaşır suyuna basma gibi usullerin hiçbiri bakteriler üzerinde somut bir fark yaratmadı.

Çalışmanın neticesinde, bulaşık fırçaları süngerlere göre daha tez kuruduğu için fırçaların daha az rakamda bakteriye sahip olduğu kanısına varıldı.

Amerika Birleşik Devletleri Milli Hıfzıssıhha Vakfı’nın 2011 senesinde yaptığı bir araştırmada 22 aileden, cep telefonları ve evcil hayvan eşyaları gibi konutlarda her gün kullanılan 30 nesneden sürüntü alması istenmiş ve en fazla koliform bakterisinin hangi nesnelerde saklandığına bakılmış Alınan numuneler araştırdıktan sonra, en fazla bakterinin mutfak süngerleri ile bezlerinde bulunduğu ve bunların yüzde 75’inin koliform bakterisi kapsadığı neticesine varılmış.

Bulaşık süngerine dikkat Tuvaletten 200 bin kat daha kirli...

Møretrø, fırçaların çok süratli kuruduğu için üzerindeki hasarlı bakterilerin can verdiğini, ayrıca süngerlerin aksine potansiyel hasarlı bakterilerle doğrudan el temasını yasaklamak için saplarının olduğunu söyledi ve harcayıcıları bir dahaki sefere süngerlerini değiştirmeleri gerektiğinde bulaşık fırçası sınamaya teşvik etti.

TÜL PERDE PARÇALARI TEZ KURUDUĞU İÇİN DAHA MI SAĞLIKLI?

Sünger ya da fırçaya seçenek olarak hem tez kuruduğu hem de hoş köpürdüğü için perde tülü kullananlar da var. Sönmezoğlu, tül gibi içinde çok fazla hava bulundurmayan, tez kuruyan malzemelerin mutfakta kullanımının önerildiğine dair rastgele bir çalışma olmadığını söylüyor ve ilave ediyor: “Tabi ki bir malzeme, üzerinde az nem yakalıyor ve tez kuruyor, sıcaklığını da acilen kaybediyorsa ısı ve nem olmadığı vaziyetlerde bakteriler de artamıyor. O sebeple teorik olarak daha tehlikesiz olduğu söylenebilir. Ama tüllerin süngerlerden daha az bakteri kapsadığına dair bir çalışma, gösterilmiş bir netice yok.”

Bulaşık süngerine dikkat Tuvaletten 200 bin kat daha kirli...

Nottingham Üniversitesi'nde araştırmaya dahil olmayan bir mikrobiyoloji profesörü olan Cath Rees ise bulaşıkları yıkamak için bir sünger kullanmaya devam edeceğini söyledi. Ona göre bu mevzudaki kilit nokta, kullanımlar arasında bulaşık süngerlerini ve bezlerini kurutmanın iyi bir fikir olduğuydu.

Rees, muhtelif konut etraflarından alınan süngerler veya fırçalar üzerinde rastgele bir hastalığa neden olan bakteri patojen delili bulunmadığı için bunun sıradan konut etraflarında ehemmiyetli bir kasvet yaratacağını düşünmüyor.

Almanya'daki Furtwangen Üniversitesi'nde eş araştırmalar yürüten ama bu çalışmaya dahil olmayan mikrobiyolog Markus Egert ise bulaşık cihazında yıkadığı bulaşıkları arınmak için zati sünger yerine fırça kullandığını söyledi. "Fırçalar, hijyenik açıdan bulaşıkları arınmak için daha iyi bir tercih. Bu daha evvel varsayım edilebilirdi ancak bu araştırmanın yazarları bunu bazı deneylerle ispatlıyor. Ancak yeniden de bazı insanlar tecrübelerime göre sünger kullanmayı daha çok beğeniyor." diyen Egert, bulaşık süngeri kullanmayı seçim edenlerin her 2-3 haftada bir yenisini kullanılmasını nasihat etti.