Çok yaşa Mustafa hocam!

Çok yaşa Mustafa hocam!

Dünyada yalnızca Van Gölü’nde yaşayan inci kefalinin 800 bin senelik yolculuğu, fazla avlanma sebebiyle 2012 seneyi evvelinde neredeyse bitiyordu. O yarıyıl Yüzüncü Sene Üniversitesi’nde vazifeli…

Denizden bin 646 metre yüksekteki Van Gölü takribî 800 bin yaşında. Van Gölü var olduğundan beri inci kefallerine de konut sahipliği yapıyor. Sodalı suda yaşamasına karşın inci kefalleri hakikatinde tatlı su balığı. Bu sebeple de faize zamanlarında tatlı suya göç etmek zorundalar. 20 santimetrelik balıkların zaman zaman 4 metrelik çağlayanları aştığı kutsal yolculuk 800 bin yıldır sürüyor. Her sene nisan ve temmuz ayları arasında bu bölgeye gelenler, nehirlerden yukarıya doğru sanki balık su baskını aktığına tanık oluyor.

BALIK KALMAMIŞTI

Balıkçılık bölge milleti için de en büyük kazanç kaynağı. 1990’lı senelerin başında göldeki avcılık, Karadeniz’den kamyonlarla getirilen teknelerle yapılıyordu ve 1995’e gelindiğinde gölde neredeyse balık kalmamıştı. 1992’de bölgede çalışmaya başlayan Prof. Dr. Mustafa Sarı nesli tükenmek üzere olan balığın mukadderatını değiştirdi. Kendi taşıtıyla bölgedeki köyleri tek tek gezen Mustafa Sarı, bütün 25 sene süresince balıkları kurtarmak için çalıştı. Gayretinde de galibiyetli oldu. Bugün milyonlarca balık, o gayretin yapıtı olarak derelerde hürce yolculuk yapabiliyor.

EKOTURİZM BÜYÜDÜ

2000’li senelerin başında Van Gölü’nden bin şahıs ekmek yerken, bugün 15 bin şahıs uyumunu balıkçılıktan sağlıyor. İnci kefalinin cirosu 1 milyon dolar iken, yalnızca 2019 senesinde balığın bölgedeki cirosu 12 milyon dolara erişiyor. Prof. Dr. Mustafa Sarı’nın oluşturduğu “İnci kefali göç gözlem noktaları” ile beraber bölgede ekoturizm de büyüyor.

KİMSE İNANMAMIŞTI

Prof. Dr. Mustafa Sarı Bandırma 17 Eylül Üniversitesi’ne giderken, Van Gölü’nü ve inci kefallerini Dr. Mustafa Akkuş’a emanet ediyor. Bölge ulusunun “İkinci Mustafa” dediği Dr. Akkuş, inci kefali için çaba ettikleri o günleri şöyle anlatıyor: “Mustafa Öğretmenim bölgedekilere ‘Bir gün gelecek bu balıkları izlemeye binlerce insan gelecek’ dediğinde ona inanmamışlardı. 2019’daki 9 günlük bayram tatilinde 110 bin turist balıkları izlemek için geldi.”

CEZASI 3500 LİRA

Her sene 15 Nisan-15 Temmuz tarihleri arasında tam gölde av yasak. İnci kefalleri nehirler süresince jandarma tarafından, şehir merkezlerinde ise polis ve zabıta takımları tarafından korunuyor. Yasak yarıyılda bir tane dahi balık tutsanız cezası 3 bin 500 lira.