Her şey İstanbul kararı ile başladı... İngiltere ve Portekiz arasında vaka krizi!

Her şey İstanbul kararı ile başladı... İngiltere ve Portekiz arasında vaka krizi!

Kapılarını turistlere açan Portekiz'in İngiltere tarafından tehlikeli duyuru edilmesi ülkede başkaldırıya neden oldu. Portekizliler 'Olaylar İngilizler suratından arkasıydı' diyor. Öte yandan…

İngiltere hükümetinin Portekiz'i "seyahat için tehlikesiz" anlamına gelen yeşil ülkeler listesinden çıkarması Avrupa'da zelzele tesiri yarattı. Yeni kaideler gereği İngiltere yurttaşları gerekli haller dışında Portekiz'e gidemeyecek, İngiltere'den Portekiz'e dönenler ise 10 gün karantinada kalacak.

Karara hem İngiltere yurttaşlarından hem de Portekiz hükümetinden tepkiler geldi. Portekiz Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada Londra hükümetinin kararı "us almaz" olarak nitelendirilerek, "Portekiz dikkatli ve kademeli açılma tasarısını yürütmeye devam etmektedir. Burada yaşayanlar ya da bizi ziyaret edenler için tanımlanmış olan güvenlik kaideleri sarih ve nettir" ifadeleri kullanıldı.

Yaz tatili için Portekiz'i seçip rezervasyonlarını çoktan yaptırmış olan binlerce İngiliz de mağdur edilmekten şikayetçi. Turizm sektörü temsilcileri ve tur cerrahları ise alınan kararın Portekiz'in geneli için uygulanmasının "haksız" olduğunu ve kendilerini hasara uğratacağını söyledi.

"HER ŞEYİ KİTABINA GÖRE YAPTIK"

Misalin Guardian gazetesinin görüşlerini aktardığı Algarve Otel ve Turizm Şirketleri Birliği Bakanı Eliderico Viegas, başşehir Lizbon'da artan hadise sayılarının faturasının kendilerine kesildiğini belirterek, "Algarve arada gümbürtüye gidiyor. Bakarsanız, bölgemizdeki hadise sayısı tehlikesiz kabul edilen seviyenin dahi altında" diye konuştu.

Her şey İstanbul kararı ile başladı... İngiltere ve Portekiz arasında vaka krizi

Aynı gazeteye konuşan Portolu otel ve lokanta şirketçileri de olayların yoğunluğunun Lizbon etrafında olduğunu ve haksız yere cezalandırıldıklarını düşünüyor. Otel idareyicisi Ingrid Koeck, "Burada hadise sayıları İngiltere'den dahi geride. Kararın açıklandığı gün Porto'da bir tane dahi Covid kaynaklı vefat olmadı" dedi.

Kafe sahibi Francina Pinheiro da "Her şeyi kitabına göre yaptık. Her şeyi dezenfekte ettik, masa sayımızı eksilttik. Hepsi yurt dışından gelecek konuklarımızı ağırlayabilmek içindi. Ama ne oldu? Kapılar suratımıza kapandı" ifadelerini kullandı.

TABLO OLDUKÇA İYİ GÖRÜNÜYORDU

Pinheiro'ya hak vermemek elde değil çünkü Portekiz günlük hadise sayılarının 16 binleri gördüğü Ekim-Nisan yarıyılındaki çifte atlamanın ardından Covid-19'a karşı oldukça yol kat etti. Günlük hadise sayısı tablosunda Mayıs başı ortalamaları 370'a kadar geriledi. Ancak son iki haftada grafik süratle tersine döndü. İngiltere'nin seyahat kararının açıklandığı 3 Haziran Perşembe günü 769 yeni Covid-19 olayı kaydedildi.

Peki Portekiz'de neden günlük hadise sayıları 1 ay içinde yine iki katına çıktı? İronik ama bu suale bir hayli şahıs "İngilizler geldi, böyle oldu" yanıtını veriyor. Uzun yanıt için ise evvel bir adım geri gidip Portekiz'in Covid-19'la çabasına en başından bakmak gerek.

Her şey İstanbul kararı ile başladı... İngiltere ve Portekiz arasında vaka krizi

AŞILAMA YAYGINLAŞTI, HAFİFLEME BAŞLADI, DERKEN…

Portekiz, 10 milyonluk popülasyonuyla Avrupa'nın küçük ülkelerinden. 6 Haziran haysiyetiyle ülkede görülen toplam hadise sayısı 852 binin azıcık üzerinde. Hayatını kaybedenlerin sayısı ise 17 bin 32.

Aşılama mevzusunda da Avrupa ortalamalarına mukayeseyle pek fena bir performans sergilemeyen Portekiz'de toplam 6,6 milyon doz aşı uygulandı. Tüm aşıları bitirilenlerin yüzdesi ise popülasyonun beşte birine erişti. Tam bunların neticesinde ülkede Ocak ayında duyuru edilen sıkı Covid-19 temkinleri büyük oranda rahatlatıldı ve Portekiz kapılarını beynelmilel ziyaretçilere açtı.

Ülkede işler yolunda giderken beklenmedik bir büyüme yaşandı.

FİNAL MAÇI İSTANBUL'DAN PORTO'YA ALINDI

Türkiye'de Covid-19 temkinlerinin sıkılaştırılmasının ardından, 6 Mayıs'ta Sky Sports'da yayımlanan bir haberde İngiltere Premier Lig kulüplerinden Aston Villa'nın, UEFA ve FA'ye bir müracaat yaptığı öne sürüldü.

Habere göre, Aston Villa, 29 Mayıs'ta iki İngiliz kulübü Chelsea ve Manchester City arasında oynanacak Şampiyonlar Ligi finalinin İstanbul'dan İngiltere'ye taşınmasını arz etmiş hatta saha olarak da kendi stadyumu olan Villa Park'ı önermişti.

TFF Başkanı Nihat Özdemir iddialara "Her şeyimizle finale hazırız. Tam önlemler alınmış. UEFA ile görüşmelerimiz devam ediyor. Hiçbir biçimde başka yere alınması mevzubahisi olamaz" laflarıyla tepki gösterdi.

Ancak bir hafta sonra UEFA'dan yapılan açıklamada İngiltere'yle sürdürülen görüşmelerin neticesiz kaldığı, bu sebeple maçın Portekiz'in Porto şehrinde yapılacağı duyuru edildi. İstanbul'un ise Cumhuriyet'in 100'üncü kuruluş yıldönümü olan 2023 senesindeki müsabakaya konut sahipliği yapacağı duyuruldu.

Her şey İstanbul kararı ile başladı... İngiltere ve Portekiz arasında vaka krizi

ARTAN OLAYLAR İNGİLİZ TARAFTARLARIN KABAHATİ MU?

Portekiz'in bugünkü tablosu, "Karşılaşmanın son dakikada İstanbul'dan Porto'ya taşınması, İstanbul için bir baht mı oldu?" sualini sorduruyor. Çünkü Portekizliler aniden artan hadise sayısının nedeninin maç sebebiyle ülkeye gelen binlerce İngiliz taraftarın taşıdığı Hindistan varyantı olduğunu düşünüyor.

Gerçeğine bakılırsa Portekiz hükümetinden yapılan ilk açıklamalarda İngiltere'den gelen taraftarların, maç günü Portekiz'e inecekleri, otobüslerle stadyuma götürülecekleri ve maç biter bitmez de kimseyle görüşmeden ülkelerine geri dönecekleri bildirilmişti. Ancak maçın oynanmasına iki gün kala bu kısıtlamalar kaldırıldı.

Şehirde tur cerrahı olarak hizmet veren Sergio Miranda, İngiliz taraftarlara uygulanacak kısıtlamalarla alakalı Guardian'a, "Öyle bir şey hiç olmadı, en baştan palavra söylediler" diye konuştu. "Taraftarların caddelerde alkol alıp maskesiz dolaşması kadar bu da bir haylimizin canını sıkıyor."

16 BİN 500 İNGİLİZ PORTO SOKAKLARINI DOLDURDU

Reuters'ın 29 Mayıs tarihli haberine göre, Cumartesi öğleden sonra haysiyetiyle taraftar dolu uçaklar her 5 dakikada bir Porto Havalimanı'na indi. Gün süresince İngiltere'den 40 uçuş gelmesi bekleniyordu. İngiliz Telegraph gazetesi de göre toplam 16.500 İngiliz taraftarın maç için Porto'ya gittiğini yazdı.

Bunun neticesinde şehrin turistik bölgelerinden Douro Irmağı'nın kıyısındaki barlar, bir anda haykıra çağıra ekiplerine tezahürat yapan İngilizlerle doldu. İngiliz taraftarların kollarında Covid-19 testlerinin olumsuz olduğuna işaret eden sarı bileklikler vardı belki ama hiçbirinin maskesi yoktu. Taraftarlar arasındaki minik çatışmaları önlemek için görev yapan Portekiz polisi de kalabalık yerlerde maske takılması kaidesini uygulamak için gayret göstermedi.

Portolu bir Twitter kullanıcısının paylaşımı gidişatı çok net bir şekilde özetliyordu: "Ben plaja gitsem maske takmadığım için ceza yiyebilirim ama bu canavarların kalabalık gruplar oluşturmalarına izin veriliyor. Üstelik şehrimi yerle bir edip tam gün içiyorlar."

Her şey İstanbul kararı ile başladı... İngiltere ve Portekiz arasında vaka krizi

MAÇIN ERTESİ GÜNÜ UYARI YAPILDI

Bu tablo karşısında, maçın hemen ertesi günü Portekiz'in kuzey bölgesinden mesul sağlık kuruluşu ARS Norte, Porto'daki kutlamalara katılanları 14 gün süresince ateş, öksürük, koku ve tat kaybı gibi Covid-19 semptomlarına karşı dikkatli olmaları ve başkalarıyla yakın mesafeden temas kurmamaları mevzusunda uyardı. Açıklamada, bölgedeki taraftarların büyük bir kısmının Covid-19 tedbirlerine uymaması sebebiyle ihtarın yapıldığı belirtilerek, "salgın vaziyetinin izleneceği" ifade edildi.

Hatta maç için oğluyla beraber Portekiz'e giden İngiliz politikacı Michael Gove'un temaslı olduğu ve bu sebeple Başbakan Boris Johnson'la yapacağı bir görüşmenin ertelendiği haberleri de İngiltere medyasında yer aldı.

SPORTING ŞAMPİYON OLUNCA BAŞŞEHRİ HEYECAN SARDI

Porto'da bunlar yaşanırken, başşehir Lizbon'daki hadise sayılarının da başka bir futbol olayıyla iletişimli olarak çoğaldığına inanılıyor. Çünkü şehrin futbol ekibi Sporting CP'nin 11 Mayıs tarihinde Boavista'yı 1-0 yenerek 19 senelik şampiyonluk özlemine son vermesinin ardından caddelere dökülen Portekizli taraftarların kutlama görüntüleri de İngilizleri pek aratmadı. Maske ve sosyal mesafe kaidelerine uymayan Sporting taraftarları caddelerde tezahüratlar edip şarkılar söyleyerek saatlerce eğlendi.

Bunun neticesinde başşehirde iki haftalık vakit zarfında hadise sayıları 10 binde 120'nin üzerine çıkınca şehir merkezinde alarm duyuru edildi.

Portekiz'in geneline bakıldığında Mayıs ayının ilk haftasıyla Haziran ayının ilk haftası mukayese etildiğinde, 7 günlük ortalamalarda yüzde 56'lık bir çoğalış gözlemleniyor. Ülke genelindeki toplam hadise sayılarında ise 7 gün içinde yüzde 21'lik bir yükseliş yaşandı.

Her şey İstanbul kararı ile başladı... İngiltere ve Portekiz arasında vaka krizi

YÜZDE 5'İ HİNDİSTAN VARYANTI

Hadise sayılarının yanında varyantlar da kaygıya neden oluyor. Portekiz Sağlık Enstitüsü'nün son olarak 28 Mayıs'ta açıkladığı bilgilere göre, ülkedeki olayların yüzde 5'ini Hindistan varyantı olarak da öğrenilen Delta varyantı oluşturuyor. Bu da haftada 185 vakaya tekabül ediyor. Ancak reel sayının bunun 10 katı dahi olabileceği öne sürülüyor. Ülkedeki olayların öbür yüzde 5'lik kısmının ise Güney Afrika ve Brezilya varyantları olabileceğinden şüpheleniliyor. İngiliz taraftarların gelişinin bu yüzdelere tesir edip etmediği ise henüz netleşmiş değil.

Tam bunlara karşın Portekiz kademeli basmakalıplaşma adımları atmaya devam ediyor. Başbakan Antonio Costa, geçtiğimiz hafta içi yaptığı açıklamada, 14 Haziran'dan sonra konuttan çalışma gerekliliğinin sona ereceğini, mağazalardaki açılış saati hududunun kaldırılacağını ve lokantaların sabah 1'e kadar hizmet vereceğini açıkladı. Barlar ve gece kulüpleri ise kapalı kalmaya devam edecek.

Costa, yurttaşlara kamusal alanda maske kullanmanın da hali hazırda gerekli olduğunu anımsatarak, "Başkalarıyla aranıza mesafe koyamadığınız gidişatlarda pandeminin hala devam ettiğini unutmayın" dedi.

Sağlık Bakanlığı yetkilileri ise 6 Haziran'dan itibaren 40 yaş ve üstünün 20 Haziran'dan itibaren de 30 yaş ve üstünün aşılanacağını, Ağustos ayında da sıranın 20-30 yaş grubuna geleceğini bildirdi.

Her şey İstanbul kararı ile başladı... İngiltere ve Portekiz arasında vaka krizi

"KİM ÖĞRENİR NE OLACAK"

Tam bu gayretler yine yeşil listeye girip bir an evvel turistlere kavuşabilmek için.

Ancak yeşile dönülse de artık çok geç olduğunu düşünenler de var. Porto'da yaşayan ve bir havayolu firmasında kabin görevlisi olarak çalışan Jose Santos, "Portekiz'in İngiltere'nin yeşil listesine girmesi ve yazın da gelmesiyle, kendimizi en makûsunun geçtiğine inandırmıştık. Ama şu an kim öğrenir ne olacak?" diye konuştu.